Zaimek nieokreślony „cada” w j. hiszpańskim (El pronombre indefinido „cada” en español)

¡Hola a todos!

Przyjrzyjmy się dzisiaj zaimkowi „cada” w języku hiszpańskim.

Zaimek „cada” jest zawsze nieodmienny i ma następujące znaczenia:
a) każdy, każda, każde, wszelki
b) za każdym razem (cada vez), coraz bardziej/więcej (cada vez más), coraz gorzej (cada vez peor), coraz mniej (cada vez menos), coraz wyraźniej (cada vez más claro)
c) „cada uno de …”, „cada una de …” – każdy jeden z …, każda jedna z …
d) „cada cual” [Hiszp.], „cada quien” [Am.Ł.] – każdy, każda
e) „jak często?” (¿cada cuánto?)
f) „cada (vez) que”, „cada y cuando que” – za każdym razem, gdy … / ilekroć …

Zaimek „cada” występuje najczęściej przed rzeczownikami, liczebnikami głównymi lub grupami wyrazów zawierającymi liczebniki, a także łączy się z innymi zaimkami nieokreślonymi, np. „poco” lub „nada”. Wyraz „cada” występuje również w pytaniu o częstotliwość „jak często?” (¿cada cuánto?), przy czym zdecydowanie częściej używa się pytania „¿con qué frecuencia? Wyraz „cada” znajdziemy też w wielu przysłowiach i powiedzeniach.

Wyraz „cada” odnosi się do każdego poszczególnego elementu w ramach jakiegoś większego zbioru, w którym każdy element traktuje się indywidualnie.

Przykłady zdań do analizy z wyrazem „cada” w wersji hiszpańsko-polskiej:

A cada uno lo suyo. – Każdemu to, co się mu należy. / Po sprawiedliwości.
Aprecio cada esfuerzo. – Doceniam wszelkie starania.
Cada (vez) que veo eso, quiero irme. – Za każdym razem, gdy to wiedzę, chcę odejść.
Cada alumno tiene su manual. – Każdy uczeń ma swój podręcznik.
Cada cosa a /en/ su tiempo. – Wszystko w swoim czasie.
Cada cual/quien/uno es libre de hacer lo que le da la gana. – Każdy może robić to, na co ma ochotę.
Cada día un grano pon y harás un montón. – Ziarnko do ziarnka, uzbiera się miarka.
Cada dos días trabajo a distancia. – Co drugi dzień pracuję zdalnie.
Cada loco con su tema. – Każdy ma swojego bzika.
Cada oveja con su pareja. – Ciągnie /lgnie/swój do swojego.
Cada perro tiene su garrote. – Kto chce psa uderzyć, kij zawsze znajdzie.
Cada una de estas personas habla portugués. – Każda z tych osób mówi po portugalsku.
Cada uno debe pagar por sus errores. – Trzeba płacić za własne błędy.
Cada uno de nosotros tiene su propia historia. – Każdy z nas ma swoją własną historię.
Cada uno en su arte. – Każdy w swym rzemiośle biegły.
Cada uno/cada cual/ tiene lo que se merece. – Jaka zasługa, taka zapłata.
Cada uno se conoce por sus obras. – Dzieło mistrza chwali.
Cada uno es artífice de su propia fortuna. – Każdy jest kowalem swego losu.
Cada uno es diferente. – Ludzie są różni.
Cada uno hace lo que puede. – Każdy robi to, co może.
Cada uno lleva su cruz. – Każdy dźwiga swój krzyż.
Cada uno puede cometer errores. – Każdy może się pomylić.
Cada uno tiene su precio. – Każdego można kupić.
¿Cada cuánto viene aquí? – Jak często tu przychodzi?
Cada vez más estadounidenses se mudan a México. El Departamento de Estado de EE. UU. estima que 1,5 millones de estadounidenses viven en México, el doble que hace diez años. – Coraz więcej Amerykanów przeprowadza się do Meksyku. Departament Stanu szacuje, że 1,5 miliona Amerykanów mieszka w Meksyku, czyli dwa razy więcej niż dziesięć lat temu.
Contamos cada céntimo. – Liczymy się z każdą złotówką.
¿Cuántos días de vacaciones le corresponden a cada trabajador? – Ile dni urlopu należy się każdemu pracownikowi?
El director quiere hablar sobre el salario con cada uno de sus empleados. – Dyrektor chce porozmawiać o wynagrodzeniu z każdym ze swoich pracowników.
El fútbol se hace cada vez más popular. – Piłka nożna cieszy się coraz większą popularnością.
En cada tierra su uso. – Co kraj, to obyczaj.
En Colombia se crean 283 mil empresas cada año. – Każdego roku w Kolumbii powstaje 283 tys. firm.
Es cada vez más difícil encontrar el trabajo. – Coraz trudniej znaleźć pracę.
Es la mejor solución en cada aspecto. – To najlepsze rozwiązanie pod każdym względem.
Esta chica me gusta cada vez más. – Ta dziewczyna podoba mi się coraz bardziej.
Esta compañía aérea ésta cada vez peor. – Ta linia lotnicza jest coraz gorsza.
Este fenómeno empieza a estar cada vez más presente. – Zjawisko to widać coraz wyraźniej.
Hay dos camas en cada dormitorio. – W każdej sypialni są dwa łóżka.
Hay que bañarse cada tres días. – Trzeba kąpać się co trzeci dzień.
La economía crece cada vez menos. – Gospodarka rośnie coraz wolniej.
La justicia significa dar a cada uno lo suyo. – Sprawiedliwość oznacza dawanie każdemu tego, co mu się należy.
Los autobuses salen del aeropuerto cada 15 a 30 minutos dependiendo de la hora del día. – W zależności od pory dnia autobusy odjeżdżają z lotniska co 15-30 minut.
Los servicios públicos de Querétaro son cada vez mejores. – Usługi publiczne w Querétaro są coraz lepsze.
Mira cada peseta/euro. – Jest oszczędny.
Monika visita a sus abuelos cada fin de semana. – Monika odwiedza każdego dnia swoich rodziców.
Pagamos cada uno por su cuenta. – Każdy płaci za siebie.
Pienso en ti a cada instante. – Co chwilę (cały czas) o tobie myślę.
Todos y cada uno debemos ir a misa. – Wszyscy i każdy z nas powinniśmy chodzić na msze.
Uno de cada cuatro españoles tendrá 65 años o más en 2035. – Co czwarty Hiszpan będzie miał 65 lat lub więcej w 2035 r.

Por cada día del nuevo año te deseo tanta salud como gotas tiene la lluvia, tanto amor como rayos de luz tiene el sol y tanta suerte como arena tiene el mar.