Zaimek osobowy w j. niemieckim (das Personalpronomen)

Guten Tag!

W tym wpisie omówię kwestię używania zaimków osobowych w różnych przypadkach.

Postaraj się jak najszybciej zapamiętać zaimki osobowe, ponieważ są one niezbędne do prawidłowego budowania zdań w języku niemieckim.

Zaimki osobowe w języku niemieckim zazwyczaj odpowiadają zaimkom osobowym w języku polskim. Różnica występuje jednak w 3 osobie liczby mnogiej w mianowniku, gdzie niemiecki zaimek „sie” oznacza zarówno „oni” jak i „one”. Co więcej w liczbie pojedynczej zaimek „sie” oznacza „ona”.

Ponadto w języku polskim nie ma bezpośredniego odpowiednika zaimka „Sie” (pisanego dużą literą). Jest to tzw. forma grzecznościowa, która oznacza „Pan”, „Pani” lub „Państwo”.

W tabeli poniżej odmienione są zaimki osobowe wg przypadków, których w języku niemieckim mamy cztery: Nominativ (mianownik), Genitiv (dopełniacz), Dativ (celownik) i Akkusativ (biernik).

Singular (liczba pojedyńcza)

N. Wer? Was? (kto? co?) ich (ja) du (ty) er (on) sie (ona) es (ono)
G. Wessen? (czyj?) meiner (mój) deiner (twój) seiner (jego) ihrer (jej) seiner (jego)
D. Wem? (komu? czemu?) mir (mnie, mi) dir (tobie, ci) ihm (jemu, mu) ihr (jej) ihm (jemu, mu)
A. Wen? (kogo? co?) mich (siebie) dich (ciebie) ihn (jego) sie (ją) es (je)

Plural (liczba mnoga)

N. Wer? Was? (kto? co?) wir (my) ihr (wy) sie (oni, one) Sie (pan, pani, państwo)
G. Wessen? (czyj?) unser (nasze) euer (wasze) ihrer (ich) Ihrer (pana, pani, państwa)
D. Wem? (komu? czemu?) uns (nam) euch (wam) ihnen (im) Ihnen (panu, pani, państwu, panom, paniom)
A. Wen? (kogo? co?) uns (nas) euch (was) sie (ich) Sie (pana, panią, państwa)

Zaimki osobowe w mianowniku

Zaimki osobowe w pierwszym przypadku, czyli w mianowniku (Nominativ) odpowiadają na pytanie kto? co? Zwróć uwagę, że inaczej niż w języku polskim forma osobowa czasownika w języku niemieckim musi być zawsze użyta z zaimkiem osobowym. Przykłady:

Ich kann es machen. – Ja mogę to zrobić (kto może to zrobić? – „ja”)
Du kannst es machen. – Ty możesz to zrobić (kto może to zrobić? – „ty”)
Er kann es machen. – On może to zrobić (kto może to zrobić? – „on”)
Sie kann es machen. – Ona może to zrobić (kto może to zrobić? – „ona”)
Es kann es machen. – Ono może to zrobić (kto może to zrobić? – „ono”)
Wir können es machen. – My możemy to zrobić (kto może to zrobić? – „my”)
Ihr könnt es machen. – Wy możecie to zrobić (kto może to zrobić? – „wy”)
Sie können es machen. – Oni mogą to zrobić (kto może to zrobić? – „oni”)
Sie können es machen. – Pan/i, Państwo mogą to zrobić (kto może to zrobić? – „Pan”, „Pani”, „Państwo” – forma grzecznościowa).

Formy „du” i „ihr” stosowane są w kontaktach nieformalnych, np. między dziećmi, członkami rodziny i znajomymi, natomiast forma grzecznościowa „Sie” stosowana jest w kontaktach formalnych, przede wszystkim w stosunku do osób dorosłych, starszych, które szanujemy, z którymi nie jesteśmy „na ty” lub których po prostu nie znamy. Formę grzecznościową „Sie” piszemy zawsze dużą literą.

Zaimki osobowe w dopełniaczu

Zaimków osobowych w dopełniaczu (Genitiv) używa się niezwykle rzadko, ponieważ tylko nieliczne czasowniki w języku niemieckim wymagają tego przypadka, m.in. gedenken (wspominać, pamiętać), sich bedienen (posługiwać się), sich erfreuen (cieszyć się).

Wir wollen die Toten nicht vergessen. Deshalb gedenken wir ihrer an diesem Tag.
Nie chcemy zapomnieć o zmarłych. Dlatego wspominamy ich w tym dniu.

Zaimki osobowe w celowniku

Zaimki osobowe w celowniku (Dativ) odpowiadają na pytania komu? czemu?

Zwróć uwagę, że dwie osoby liczby pojedynczej tzn. dla rodzaju męskiego i nijakiego brzmią identycznie (ihm). Podobnie jest w liczbie mnogiej (ihnen), w drugim przypadku należy jedynie zwrócić uwagę na pisownię wielką/małą literą przy znaczeniu oni, one i Pan/i, Państwo.Przykłady:

Ich helfe dir und du hilfst mir. – Pomagam ci / tobie, a ty pomagasz mnie.
Ich helfe ihm. – Pomagam mu.
Ich helfe ihr. – Pomgam jej.
Wir helfen ihr gerne. – Chętnie jej pomagamy.
Sie helfen uns. – Oni nam pomagają.
Sie helfen euch. – Oni wam pomagają.
Sie helfen ihnen. – Oni im pomagają.
Sie helfen Ihnen. – Oni pomagają Panu/Pani/Państwu.

Zaimki osobowe w bierniku

Zaimki osobowe w bierniku (Akkusativ) odpowiadają na pytania kogo? co? Przykłady:

Ich frage dich. – Pytam ciebie.
Ich frage ihn. – Pytam jego.
Ich frage sie. – Pytam ją / ich.
Sie fragen uns. – Oni nas pytają.
Ich frage euch. – Pytam was.
Ich frage Sie. – Pytam Pana/Panią/Państwa.
Liebst du mich? – Kochasz mnie?
Ja, ich liebe dich. – Tak, kocham ciebie.

Mam nadzieję, że podobał się Tobie ten wpis. Zapraszam do czytania kolejnych.
Ich wünsche Dir alles Gute!