Cechy charakteru i osobowości – słownictwo polsko-hiszpańskie (Los rasgos de carácter y de la personalidad – vocabulario polaco-español)

¡Hola a todos!

Poniżej przedstawiam obszerną polsko-hiszpańską listę przymiotników opisujących cechy charakteru i osobowości u ludzi. W kilku miejscach podaję również przydatne rzeczowniki, np. darmozjad, perfekcjonista, śpioch. Przymiotniki zostały podane w rodzaju męskim.

Zebrane słownictwo ma na celu ułatwienie Wam mówienia w języku hiszpańskim o cechach i postawach danej osoby, zarówno tych pozytywnych, jak i negatywnych.

W drugiej części wpisu znajdują się przykłady zdań w wersji polsko-hiszpańskiej. Podczas analizy zdań zwróć uwagę na to, że w języku hiszpańskim do określania stałych cech charakteru używamy czasownika „ser”, natomiast do określania stanu przejściowego czasownika „estar”.

Słowo „charakter” pochodzi z języka greckiego i oznacza piętno, cechę, właściwość, czy też wizerunek. Słowo „osobowość” wywodzi się od łacińskiego słowa „persona”, potocznie odczytywanego jako „maska” lub „rola”, co sugeruje, że osobowość jest rolą jaką każda osoba odgrywa w życiu. W psychologii charakter to zespół indywidualnych cech osobowości, które wyrażają się w stosunku do innych ludzi, norm moralnych, siebie samego oraz do otoczenia. Z kolei osobowość można określić jako połączenie cech oraz postaw, które tworzą charakter indywidualny dla każdej jednostki.

Słownictwo:

A

agresywny – agresivo
aktywny – activo
altruistyczny – altruista
ambitny – ambicioso
antypatyczny – antipático
apodyktyczny – apodíctico
arogancki – arrogante
awanturnik – camorrista

B

bezczelny – descarado, fresco, insolente
bezczynny – inactivo
bezinteresowny – desinteresado
bezmyślny – desconsiderado, irreflexivo, inconsiderado
bezpośredni – sencillo
bezstronny – imparcial
beztroski – despreocupado
bezwzględny – duro, intransigente
bierny – pasivo
błyskotliwy – brillante
bojaźliwy – temeroso
brutalny – brutal
buntowniczy – rebelde, sedicioso
bystry – lúciso

C

chamski – grosero
charyzmatyczny – carismático
chciwy – ávido, codicioso
chytry, przebiegły – astuto
cichy, milczący – callado
ciekawy, ciekawski – curioso
cierpliwy – paciente
cnotliwy – virtuoso
cyniczny – cínico
czarujący – encantador
czuły – cariñoso

D

darmozjad – gorrista
delikatny – delicado
despotyczny – despótico
dobroduszny – benévolo, bondadoso
dobrze wychowany – bien educado
dobry – bueno
dociekliwy – inquiridor
dojrzały – maduro
dokładny – exacto
dominujący – dominante
dowcipny – chistoso, bromista
drobiazgowy – minucioso, detallado
dumny – orgulloso
dynamiczny – dinámico
dyskretny – discreto
dziki – salvaje

E

egoistyczny – egoísta
ekstrawertyk – extravertido
elokwentny – elocuente
emocjonalny – emocional
empatyczny – empático
energiczny – enérgico
enigmatyczny – enigmático
entuzjastyczny – entusiasta

F

fałszywy – falso
fanatyczny – fánatico
formalny – formal

G

gadatliwy – hablador, charlatán
genialny – genial
głupi – tonto, estúpido
godny zaufania – confiable
gorąca krew – de sangre caliente
gościnny – hospitalario
grubiański – grosero
gruboskórny (niewrażliwy) – insensible
grymaśny – caprichoso
grzeczny (o dziecku) – bueno, dócil, obediente
gwałtowny – violente, impulsivo

H

hipokryta – hipócrita
histeryczny – histérico
hojny, szczodry – generoso
honorowy (mający poczucie honoru) – de honor
humorzasty – de humor cambiante, temperamental

I

idealista – idealista
impulsywny – impulsivo
indywidualista – individualista
inteligentny – inteligente
introwertyk – introvertido
intuicyjny – intuitivo
ironiczny – irónico

J

jowialny – jovial

K

kapryśny – caprichoso
kłamliwy – mentiroso
kłótliwy – pendenciero
komunikatywny – comunicativo
konformistyczny – conformista
konsekwentny – consecuente
kreatywny – creativo

L

lekkomyślny – ligero, temerario
leniwy – perezoso, vago, holgazán
lizus – lambón, cobista
logiczny – lógico
lojalny – leal
lubieżny – lascivo

Ł

łagodny – dulce, suave
łakomy (zachłanny) – ávido
łakomy (żarłoczny) – glotón
łatwowierny – crédulo

M

małomówny – callado
materialista – materialista
mądry – sabio, listo
mądry – sabio
marudny (opieszały) – calmoso, tardo
marudny (uciążliwy) – penible, pesado
marudny (zrzędny) – querelloso, gruñón
marzyciel – soñador
milczący – taciturno
miły – agradable

N

naiwny – ingenuo, cándido
nerwowy – nervioso
niebezpieczny – peligroso
niecierpliwy – impaciente
niecny – infame, bajo
nieczuły – insensible
niedbały (nie dbający) – despreocupado
niedbały (niestaranny) – negligente
niedelikatny – indelicado, insensible
niedojda – desmañado, indolente
niedojrzały – inmaturo, no maduro
niedostępny, nieprzystępny – inabordable
niedoświadczony – inexperto, inexperimentado
niedyskretny – indiscreto
niegłupi – no tonto
nieinteligentny – ininteligente, falto de inteligencia
niekoleżeński – falto de (sin) espíritu de compañerismo
niekompetentny – incompetente
nielojalny – desleal
nieludzki (okrutny) – inhumano
niemądry – poco inteligente, no inteligente
niemiłosierny – despiadado, sin piedad
niemiły – desagradable
niemoralny – inmoral
niemrawy – indolente
nienaganny – irreprochable
nienasycony – insaciable
nienawistny (nienawidzący) – de odio
nienawistny (znienawidzony) – odioso
nieobyczajny – grosero, incivil, inmoral
nieomylny – infalible
nieopatrzny – imprudente, inconsiderado
nieostrożny – imprudente, descuidado
nieporadny – inhábil, poco desenvuelto, inepto
nieporządny – desordenado
nieposłuszny – desobediente
niepozorny – humilde, de poca apariencia
nieprzewidywalny – impredecible
nieprzyjacielski – enemigo, hostil
nieprzyjemny – desagradable
nierozmowny – poco locuaz, poco comunicativo
nierozsądny – irracional, desrazonable, irrazonable
nieroztropny – inconsiderado, impensado, irreflexivo
nierozważny – imprudente, inconsiderado
nierzetelny – poco fiable, poco consciente
niespokojny – intranquilo
niesprawiedliwy – injusto
niesprawny (niezbyt dobrze działający) – ineficaz
niestały – inconstante, inestable, instable, cambiante
niestaranny – negligente, descuidado
niesumienny – no concienzudo
nieszczery – insincero, no sincero, no franco
nieszczęśliwy (nie mający szczęścia) – desafortunado
nieszczęśliwy (wzbudzający współczucie) – desgraciado, infeliz
nieszlachetny – innoble
nieśmiały – tímido
nietaktowny – sin tacto, falto de tacto, indelicado
nietolerancyjny – intolerante
nietowarzyski – insociable, huraño
nieubłagany – implacable, inexorable
nieuczciwy – deshonesto, ímprobo
nieuczynny – no servicial, poco servicial
nieudolny – inepto, incompetente, inhábil, incapaz
nieufny – desconfiado
nieugięty – inflexible
nieulękły – intrépido
nieumiarkowany – inmoderado
nieuprzedzony – imparcial, objetivo
nieuprzejmy – descortés, grosero
nieustępliwy – intransigente, inflexible, firme
nieustraszony – intrépido, impávido
nieuważny – irreflexivo, inconsiderado, imprudente
niewdzięczny – ingrato, desagradecido
niewinny – inocente
niewierny – infiel
niewrażliwy – insensible
niewytrzymały – poco resistente, no resistente
niezadowolony – descontento, disgustado
niezależny – independiente
niezawodny – infalible, seguro, de confianza
niezdecydowany – indeciso, irresoluto
niezdyscyplinowany – indisciplinado
niezmienny – invariable
nieznośny – insoportable
niezręczny, niezdarny – torpe
nieżyczliwy – malévolo, poco benévolo, mal intencionado
nikczemny – vil, bajo, malvado
nonszalancki – negligente, descuidado
nudny – aburrido

O

obiektywny – objetivo
obłudny – hipocrita
obojętny (niewrażliwy) – indiferente
obserwator – observador
oddany – dedicado
odpowiedzialny – responsable
odważny, dzielny – valiente, bravo
okrutny – cruel
opanowany – sosegado
opiekuńczy – protector
opryskliwy – borde
optymistyczny, optymista – optimista
oryginalny – original
ostrożny – prudente, cauteloso
oszczędny – ahorrador
oszukańczy – engañoso, tramposo
otwarty – abierto
oziębły – frío

P

pasożyt – parásito
patriotyczny – patriótico
pazerny – voraz, insaciable, codicioso
pedantyczny – detallista, meticuloso
pesymistyczny, pesymista – pesimista
pełen życia – animado
perfekcjonista – perfeccionista
perfidny – pérfido
pewny siebie – seguro de sí mismo
pilny – aplicado
połażliwy – permisivo
pobożny – piadoso, devoto
podejrzliwy – suspicaz, receloso
podły (nikczemny) – vil, ruin, despreciable
podstępny – astuto
pogodny – sereno, sosegado
pomocny – útil
pomysłowy – ingenioso
porywczy – impetuoso
porządny, przyzwoity – decente
posłuszny – obediente
potulny – dócil
poważny – serio
powolny – lento
powściągliwy – moderado
pracowity – trabajador
pragmatyczny – pragmático
praktyczny – práctico
prawdomówny – veraz
pretensjonalny – pretencioso
próżny – vanidoso
pruderyjny – mojigato
przebiegły – astuto
przedsiębiorczy – emprendedor
przewidujący – previsor, precavido
przezorny – precavido, prevenido
przyjacielski – amigable
przyjazny – amistoso
przyzwoity – decente
punktualny – puntual
pyszłkowaty – vanidoso, presuntuoso
pyszny (dumny) – orgulloso, soberbio

R

radosny – alegre
realista – realista
religijny – religioso
romantyczny – romántico
rozmowny – hablador
rozpieszczony – consentido (niño), mimado
rozpustny – libertino
rozrzutny – derrochador
rozsądny – razonable
roztargniony – despistado
roztropny – prudente
roztrzepany – distraído, desorganizado
rygorystyczny – riguroso, estricto
rzetelny – de confianza

S

samochwalczy, chełpliwy – jactancioso
samodzielny – independiente
samolubny – egoísta
samotny – solitario
sceptyczny – escéptico
serdeczny – cordial
skąpy – tacaño, avaro
skromny – modesto
skoncentrowany – concentrado
skrupulatny – escrupuloso
skryty (tajemniczy) – secreto
skryty (zamknięty w sobie) – reservado, cerrado
skuteczny – eficaz
smutny – triste
śmiały – audaz, atrevido
śmieszny (absurdalny) – ridículo
śpioch – dormilón
śmieszny (zabawny) – gracioso, divertido
solidarny – solidario
spokojny – tranquilo
spontaniczny – espontáneo
spostrzegawczy – observador, de observación
sprawiedliwy – justo
sprytny – astuto
stanowczy – resuelto, decidido, decisivo, categórico
subtelny – sutil
sumienny – concienzudo
surowy (rygorystyczny) – severo, riguroso, estricto
szalony – loco
szanowany – respetable, estimable, considerado
szarmancki – gallardo
szczery – sincero, franco
szczęśliwy – feliz
szlachetny – noble
sympatyczny – simpático, majo
szybki – rápido

T

tajemniczy – misterioso, enigmático
tchórzliwy – cobarde
tolerancyjny – tolerante, indulgente
towarzyski – sociable
troskliwy – considerado, cuidadoso

U

uczciwy – honesto
uczuciowy – emocional, afectivo
uczynny, usłużny – servicial, complaciente
ufny – confiado
ugodowy – amistoso
uparty – testarudo, terco, obstinado
uprzejmy – amable
utalentowany – talentoso
uważny – atento
uwodzicielski – seductor

W

wahający się – vacilante
wesoły – alegre
wierny – fiel
wrażliwy – sensible
wrogi – hostil
wspaniałomyślny – generoso
współczujący – compasivo, misericordioso
wybredny – melindroso
wylewny – efusivo
wyluzowany, zrelaksowany – relajado
wymagający – exigente
wyniosły – soberbio
wyrafinowany – refinado, elegante, sutil
wyrozumiały – indulgente, comprensivo
wytrwały – perseverante, tenaz

Z

zabawny – gracioso, divertido
zakłamany – embustero
zapominalski – olvidadizo
zaradny – ingenioso
zarozumiały – presumido
zaskoczony – sorprendido
zawistny – envidioso
zawzięty – obstinado, aferrado a una idea
zazdrosny – celoso
zboczony – desviado, aberrante
zdecydowany – decidido, de voluntad firme
zdenerwowany – irritado, agitado, excitado
zdolny – capaz
zdyscyplinowany – disciplinado
złośliwy – malévolo
zły – malo
zmienny – temperamental
zniechęcony – desanimado, sin ganas
zorganizowany – ordenado, organizado
zrzędliwy – hosco
zuchwały – osado, atrevido

Ź

źle wychowany – mal educado

Ż

życzliwy – benévolo, amistoso, de buen corazón

Przykłady zdań do analizy w wersji polsko-hiszpańskiej:

Aby być doskonałym, koniecznie trzeba trenować pamięć i dlatego należy dużo ćwiczyć. Para ser perfecto, es fundamental entrenar la memoria y para eso hay que practicar mucho.
Aby robić interesy w Ameryce Łacińskiej, musisz znać hiszpański i być przedsiębiorczy. Para hacer negocios en América Latina debes saber español y ser emprendedor.
Bycie kapryśnym to zachowanie bardzo powszechne wśród dzieci.Ser caprichoso es una conducta muy común entre los niños.
Chciałbym być tak mądry jak ty.Me gustaría ser tan sabio como tú.
Często mówi się, że mężczyźni są mniej emocjonalni niż kobiety, co nie oznacza, że mniej odczuwają, lub że nie są w stanie okazywać uczuć. Con frecuencia se dice que los hombres son menos emocionales que las mujeres, esto no quiere decir que sientan menos ni tampoco que sean incapaces de mostrar sus sentimientos.
Człowiek bez charakteru jest jak żołnierz bez broni.Hombre sin carácter es como un soldado sin armas.
Człowiek jest zorganizowany, kiedy lubi porządek i wie, jak go osiągnąć.Una persona es ordenada cuando le gusta el orden y sabe cómo conseguirlo.
Człowiek rozsądny zawsze kieruje się rozumem. Un hombre razonable siempre se rige por la razón. [regirse]
Czy wiesz, w jakich sytuacjach jesteś „źle wychowany”, jeżeli używasz telefonu komórkowego?¿Sabes en cuáles situaciones eres „mal educado”, si usas el celular?
Dlaczego niektóre dzieci są tak zapominalskie?¿Por qué algunos niños son tan olvidadizos?
Dobry nauczyciel jest cierpliwy, ma poczucie humoru i potrafi korzystać z wielu zasobów i strategii w nauczaniu.Un buen maestro es paciente, tiene sentido del humor y sabe utilizar muchos recursos y estrategias para el aprendizaje.
Dzieci, które dobrze jedzą, są bardziej towarzyskie.Los niños que comen bien son más sociables.
Dziewczynki są bardziej wrażliwe niż chłopcy. Las niñas son más sensibles que los niños.
Fakt, że niektórzy piłkarze są bardzo znani, nie upoważnia ich do bycia aroganckimi. El hecho de que algunos futbolistas sean muy conocidos no les autoriza a ser arrogantes.
Jak opiszesz swoją osobowość?¿Cómo describes tu personalidad?
Jej córka jest samolubna i próżna.Su hija es egoísta y vacía.
Jest całkowicie zagubiony. Está completamente perdido.
Jest spokojny i życzliwy, nie zamierza kontrolować ludzi, którzy go otaczają. Es tranquilo y amistoso, no intenta controlar a la gente que le rodea.
Jest tak zabawny, gdy opowiada kawały, że możesz pęknąć ze śmiechu.Es tan gracioso contando chistes que te hace morir de la risa.
Jest wiele przymiotników, których możesz nauczyć się, aby mówić o cechach osobowości w j. hiszpańskim.Hay muchos adjetivos que puedes aprender para hablar de rasgos de personalidad en español.
Jest za mądry. Es demasiado listo.
Jest zbyt ambitny, żeby zrezygnować.Es demasiado ambicioso para desistir.
Jestem dziewczyną odpowiedzialną, uważną, wszechstronną i punktualną.Soy una chica responsable, atenta, polivalente y puntual.
Jestem pilnym i ambitnym studentem. Soy un estudiante aplicado y ambicioso.
Jestem punktualny i lubię punktualność u moich przyjaciół. Soy puntual y me gusta la puntualidad en mis amigos.
Jestem w złym/dobrym humorze. Estoy de mal/buen humor.
Jesteś nieprzewidywalny i możesz szybko zmienić swoje zachowanie. Eres impredecible y
puedes cambiar tu comportamiento rápidamente.
Jesteś oszczędny czy rozrzutny?¿Eres ahorrador o derrochador?
Jesteś uparty jak osioł.Eres terco como un burro.
Jeżeli jesteś inteligentna i również jesteś ładna, wszyscy myślą, że wykorzystasz swoją piękność, żeby zrobić karierę.Si eres inteligente y eres también guapa, todos piensan que aprovechas tu belleza para hacer carrera.
Kiedy jesteśmy wdzięczni, czujemy się również szczęśliwi, spokojni i weseli. Cuando estamos agradecidos, también no sentimos felices, tranquilos y alegres.
Kiedy ktoś nas pyta czy jesteśmy emocjonalni czy racjonalni, większość z nas ma dość jasną odpowiedź. Cuando alguien nos pregunta ¿eres emocional o racional?, la mayoría de nosotros tenemos una respuesta bastante clara.
Kto ją dobrze zna, mówi o niej, że to kobieta bardzo ufna, miła i towarzyska, która ma wiele przyjaciółek. Quien la conoce bien dice de ella que es una mujer muy confiada, amable y sociable, que tiene muchas amigas.
Latynosi mają gorącą krew.Los latinos son de sangre caliente.
Meksykanie, kiedy są zakochani, kochają całym sercem i na każdym kroku okazują swoje uczucia. Los mexicanos, cuando están enamorados, aman con todo su corazón y muestran sus sentimientos a cada paso.
Moja dziewczyna jest ładna i inteligentna.Mi novia es guapa e inteligente.
Moja nauczycielka j. hiszpańskiego jest sympatyczna.Mi profesora de español es simpática.
Mój syn jest bardzo inteligentny, lecz leniwy. Mi hijo es muy inteligente pero vago.
Rygorystyczni nauczyciele są lepsi niż pobłażliwi.Los profesores estrictos son mejores que los permisivos.
Niektóre osoby są zawsze otwarte na nowe doświadczenia i nowe znajomości. Algunas personas están siempre abiertas a las nuevas experiencias y nuevas relaciones.
Osoba hojna to taka, która wspiera innych finansowo, duchowo, moralnie, doświadczeniem i wiedzą. Una persona generosa es aquella que entrega a los demás ayuda económica, espiritual, moral, de experiencia y conocimientos.
Osoba miła to taka, z którą lubimy przebywać, z którą czujemy się dobrze. Una persona agradable es aquella con quien nos gusta estar, con quien nos sentimos cómodos.
Pablo jest bardzo towarzyski.Pablo es muy sociable.
Pierwsze, co musisz zrobić, to stawić czoło prawdzie: przyznać się, że jesteś niezdyscyplinowany lub mógłbyś być bardziej zdyscyplinowany.Lo primero que tienes que hacer es enfrentar la verdad: reconocer que eres indisciplinado, o que podrías ser más disciplinado.
Uwielbiam otwartość i szczerość Meksykanów oraz ich styl bycia. Me encanta la apertura y la franqueza de los mexicanos y también su estilo de ser.
Sądzisz, że ona zawsze będzie taka gadatliwa?¿Crees que ella siempre será tan habladora?
Sędzia jest bezstronny, kiedy nie ma żadnego interesu w przedmiocie sprawy, ani w wyniku wyroku. Un juez es imparcial cuando no tiene ningún interés en el objeto del proceso ni en el resultado de la sentencia.
Sprawia wrażenie zdolnego mężczyzny.Da una impresión de ser un hombre capaz.
Świadek prawdomówny ratuje ludzi,
oszustwo rozszerza kłamstwa.
El testigo veraz salva vidas, pero el que habla mentiras es traidor.
To bardzo pracowity uczeń. Es un alumno muy trabajador.
Twój brat jest marzycielem. Tu hermano es un soñador.
Tylko osoba złośliwa, która nie odczuwa bólu innych, może pozwolić sobie na takiego rodzaju sytuację. Solo una persona malévola, que no le afecta el dolor ajeno, puede permitir este tipo de situación.
W jakich chwilach czujesz się zainspirowany?¿En qué momentos te sientes inspirado?

Muchas gracias por estar aquí.
Que estés hoy leyendo mi blog significa que es útil.