Prezydent Emmanuel Macron ogłosił 27 listopada, że Francja planuje przywrócić zasadniczą służbę wojskową, ale w całkowicie odmienionej, dobrowolnej formule. Nowy model służby o nazwie „Service national” ma zostać uruchomiony latem 2026 roku i stanowić jeden z elementów przebudowy francuskiego systemu obronnego.
Le président Emmanuel Macron a annoncé le 27 novembre que la France envisage de rétablir le service militaire obligatoire, mais sous une forme totalement remaniée et volontaire. Le nouveau modèle de service, appelé « Service national », doit être lancé à l’été 2026 et constituer l’un des éléments de la restructuration du système de défense français.
Zapowiedź prezydenta padła podczas jego wizyty w bazie wojskowej 27. Brygady Piechoty Górskiej w Varces w departamencie Isère (region Owernia-Rodan-Alpy). To najpoważniejsza zmiana dotycząca struktur obronnych od 1996 roku, kiedy to Francja zrezygnowała z obowiązkowego poboru na rzecz w pełni zawodowej armii.
L’annonce du président a été faite lors de sa visite dans la base militaire de la 27e Brigade d’infanterie de montagne de Varces, dans le département de l’Isère (région Auvergne-Rhône-Alpes). Il s’agit du changement le plus important concernant les structures de défense depuis 1996, année où la France a renoncé à la conscription obligatoire au profit d’une armée entièrement professionnelle.
Nowa forma służby ma trwać około 10 miesięcy i będzie dostępna dla kobiet i mężczyzn w wieku 18-19 lat. Uczestnicy będą realizować zadania na terenie Francji oraz jej terytoriów zamorskich. Ochotnicy nie będą wysyłani na misje zagraniczne. Program ma łączyć szkolenie wojskowe z elementami edukacji obywatelskiej i obrony cywilnej, tak aby dodatkowo wzmacniać spójność społeczną i poczucie odpowiedzialności za bezpieczeństwo kraju.
La nouvelle forme de service doit durer environ dix mois et sera accessible aux femmes et aux hommes âgés de 18 à 19 ans. Les participants accompliront leurs missions sur le territoire français ainsi que dans ses territoires d’outre-mer. Les volontaires ne seront pas envoyés en opérations extérieures. Le programme a pour objectif de combiner entraînement militaire, éducation civique et éléments de défense civile, afin de renforcer la cohésion sociale et le sens de la responsabilité pour la sécurité du pays.
Zgodnie z zapowiedziami Macrona system będzie wdrażany etapami. Latem 2026 roku do służby zostanie wybranych ok. 3 tys. osób, które zasilą francuskie rezerwy. Do 2030 roku ich liczba ma wzrosnąć do 30 tys., a w 2035 roku osiągnąć 50 tys. ochotników.
Selon les annonces de Macron, le système sera mis en œuvre par étapes. À l’été 2026, environ 3 000 personnes seront sélectionnées pour rejoindre le service et renforcer les réserves françaises. D’ici 2030, leur nombre devrait atteindre 30 000, puis 50 000 volontaires en 2035.
Reforma idzie w parze z rosnącymi nakładami na siły zbrojne. W planach rządu znajduje się systematyczny wzrost wydatków obronnych, które do końca 2027 roku mają osiągnąć poziom 64 mld euro rocznie, czyli dwukrotnie więcej niż w momencie, gdy Macron obejmował urząd w 2017 roku. Inwestycje obejmą m.in. modernizację sprzętu, rozwój zdolności cyberobrony oraz dalsze wzmacnianie przemysłu zbrojeniowego.
La réforme s’accompagne d’une augmentation croissante des dépenses militaires. Le gouvernement prévoit une hausse régulière du budget de la défense, qui devrait atteindre 64 milliards d’euros par an d’ici la fin de l’année 2027, soit deux fois plus qu’en 2017, lorsque Macron a pris ses fonctions. Les investissements comprendront notamment la modernisation des équipements, le développement des capacités de cyberdéfense et le renforcement de l’industrie de l’armement.
Obecnie francuskie siły zbrojne liczą ok. 200 tys. żołnierzy zawodowych i 47 tys. rezerwistów. Według rządowych planów do 2030 roku liczba ta wzrośnie odpowiednio do 210 tys. i 85 tys. osób, co ma pozwolić na znacznie większą elastyczność operacyjną państwa.
Actuellement, les forces armées françaises comptent environ 200 000 militaires professionnels et 47 000 réservistes. Selon les plans gouvernementaux, ce nombre devrait atteindre 210 000 et 85 000 personnes respectivement d’ici 2030, ce qui permettra à l’État de disposer d’une flexibilité opérationnelle nettement accrue.
Wprowadzenie dobrowolnej służby wojskowej to odpowiedź na rosnące wyzwania geopolityczne, zarówno w Europie, jak i na świecie. Paryż podkreśla, że celem programu jest nie tylko przygotowanie młodych ludzi do potencjalnych sytuacji kryzysowych, ale też odbudowa kultury obronnej i wzmocnienie odporności całego społeczeństwa.
L’introduction du service militaire volontaire est une réponse aux défis géopolitiques croissants, tant en Europe que dans le reste du monde. Paris souligne que l’objectif du programme est non seulement de préparer les jeunes à d’éventuelles situations de crise, mais aussi de reconstruire la culture de défense et de renforcer la résilience de l’ensemble de la société.
Photo : Discours d’Emmanuel Macron dans la base militaire de la 27e Brigade d’infanterie de montagne de Varces, le 27 novembre 2025.