W języku niemieckim często spotykamy słowa, które jednym wyrazem opisują całą sytuację. Przymiotnik „arbeitsbedingt” jest właśnie takim przykładem – mówi nam, że coś dzieje się z powodu pracy.
Budowa wyrazu
„Arbeitsbedingt” jest słowem złożonym z dwóch części:
- „Arbeit” – praca
- „bedingt” – wynikający z czegoś, spowodowany czymś
W dosłownym tłumaczeniu na język polski można je oddać jako „związany z pracą”, „spowodowany pracą” lub „wynikający z obowiązków zawodowych”.
Znaczenie i użycie
Wyraz „arbeitsbedingt” jest przymiotnikiem, który opisuje coś, co ma bezpośredni związek z pracą lub obowiązkami zawodowymi. Najczęściej używa się go w kontekście sytuacji, decyzji lub zdarzeń, które są konieczne z powodu pracy. Przykłady zdań:
Der Umzug ist arbeitsbedingt. – Przeprowadzka jest spowodowana pracą.
Arbeitsbedingte Reisen sind für viele Berufe normal. – Podróże służbowe są normalne w wielu zawodach.
Die arbeitsbedingten Kosten für das Unternehmen steigen. – Koszty związane z działalnością zawodową w firmie rosną.
Jak widać, „arbeitsbedingt” nie opisuje samej pracy, lecz okoliczności lub skutki, które są konsekwencją pracy.
Synonimy i alternatywy
W języku niemieckim można spotkać też kilka słów bliskoznacznych:
- „berufsbedingt” – wynikający z zawodu (często używane zamiennie)
- „dienstlich” – służbowy, oficjalny, np. w kontekście urzędowym
- „jobbedingt” – potoczna forma, bardziej w języku mówionym
Przykład rozróżnienia:
- „berufsbedingt umziehen” – przeprowadzać się ze względu na zawód (specyficzny dla danej profesji)
- „arbeitsbedingt umziehen” – przeprowadzać się z powodu pracy (ogólnie, w każdej sytuacji zawodowej)
Ciekawostka językowa
W języku niemieckim często tworzy się takie przymiotniki złożone łączące rzeczownik z „bedingt” lub innymi sufiksami, np.:
- „familienbedingt” – spowodowany sytuacją rodzinną
- „wetterbedingt” – spowodowany warunkami pogodowymi
- „gesundheitsbedingt” – spowodowany stanem zdrowia
To bardzo praktyczny sposób na tworzenie opisów przyczynowo-skutkowych w języku niemieckim.
Przykłady zdań w wersji niemiecko-polskiej
| Arbeitsbedingte Einschränkungen bei der Urlaubsplanung sind in internationalen Firmen häufig. | Ograniczenia wynikające z pracy przy planowaniu urlopu są częste w firmach międzynarodowych. |
| Arbeitsbedingte Entscheidungen erfordern oft sorgfältige Abwägungen zwischen Zeit und Kosten. | Decyzje wynikające z pracy często wymagają starannych rozważań między czasem a kosztami. |
| Arbeitsbedingte Herausforderungen erfordern oft kreatives Denken und Flexibilität. | Wyzwania wynikające z pracy często wymagają kreatywnego myślenia i elastyczności. |
| Arbeitsbedingte Konflikte entstehen häufig aufgrund von Gehaltsunterschieden. | Konflikty wynikające z pracy często powstają z powodu różnic płacowych. |
| Arbeitsbedingte Prioritäten müssen oft kurzfristig angepasst werden, um Deadlines einzuhalten. | Priorytety wynikające z pracy często muszą być szybko dostosowywane, aby móc dotrzymać terminów. |
| Arbeitsbedingte Reisen erfordern oft, dass man mehrere Tage von zu Hause weg ist. | Podróże służbowe często wymagają, aby spędzać kilka dni z dala od domu. |
| Arbeitsbedingte Reisen ins Ausland sind für Manager heutzutage fast unvermeidlich. | Podróże służbowe za granicę są dziś dla menedżerów niemal nieuniknione. |
| Arbeitsbedingte Reisen können sowohl beruflich bereichernd als auch privat belastend sein. | Podróże służbowe mogą być zarówno zawodowo wzbogacające, jak i prywatnie obciążające. |
| Arbeitsbedingte Schulungen sind in unserer Abteilung Pflicht, um die neuen Softwaretools zu beherrschen. | Szkolenia wynikające z pracy są obowiązkowe w naszym dziale, aby opanować nowe narzędzia programowe. |
| Arbeitsbedingte Termine lassen sich selten kurzfristig verschieben, da viele Kollegen beteiligt sind. | Terminy wynikające z pracy rzadko da się przesunąć w ostatniej chwili, ponieważ zaangażowanych jest wielu współpracowników. |
| Arbeitsbedingte Überstunden haben dazu geführt, dass er am Wochenende kaum Freizeit hatte. | Nadgodziny spowodowane pracą sprawiły, że w weekend praktycznie nie miał wolnego czasu. |
| Arbeitsbedingte Veränderungen im Team können oft Unsicherheit auslösen. | Zmiany wynikające z pracy w zespole często wywołują poczucie niepewności. |
| Arbeitsbedingte Verspätungen beim Projektabschluss waren durch Lieferprobleme bedingt. | Opóźnienia w realizacji projektu wynikające z pracy były spowodowane problemami z dostawami. |
| Arbeitsbedingte Verspätungen können auftreten, wenn die Produktion länger dauert als geplant. | Opóźnienia wynikające z pracy mogą wystąpić, gdy produkcja trwa dłużej niż planowano. |
| Der Stress am Arbeitsplatz ist oft arbeitsbedingt und hängt mit unrealistischen Deadlines zusammen. | Stres w pracy jest często spowodowany obowiązkami zawodowymi i wiąże się z nierealistycznymi terminami. |
| Der Umzug nach München war arbeitsbedingt, weil sein neuer Job eine andere Abteilung erforderte. | Przeprowadzka do Monachium była spowodowana pracą, ponieważ jego nowa posada wymagała pracy w innej sekcji. |
| Die arbeitsbedingten Anforderungen an die IT-Abteilung haben sich durch die neue Software erhöht. | Wymagania zawodowe wobec działu IT wzrosły w związku z nowym oprogramowaniem. |
| Die arbeitsbedingten Belastungen im Projektmanagement sollten ernst genommen werden. | Obciążenia wynikające z pracy w zarządzaniu projektami powinny być traktowane poważnie. |
| Die arbeitsbedingten Kosten für das Unternehmen stiegen deutlich nach Einführung der neuen Richtlinien. | Koszty wynikające z pracy w firmie znacznie wzrosły po wprowadzeniu nowych wytycznych. |
| Die arbeitsbedingten Umstellungen im Büro betrafen fast alle Abteilungen. | Zmiany w biurze wynikające z pracy dotknęły prawie wszystkich działów. |
| Die Entscheidung, das Projekt zu verschieben, war arbeitsbedingt, weil die Ressourcen anders verteilt werden mussten. | Decyzja o przesunięciu projektu była spowodowana pracą, ponieważ zasoby musiały zostać inaczej rozdzielone. |
| Die hohen arbeitsbedingten Anforderungen führten dazu, dass viele Mitarbeiter Überstunden leisten mussten. | Wysokie wymagania zawodowe sprawiły, że wielu pracowników musiało pracować w nadgodzinach. |
| Die Versetzung ins Ausland war arbeitsbedingt, um die Expansion des Unternehmens zu unterstützen. | Przeniesienie za granicę było konieczne ze względów zawodowych, aby wspierać ekspansję firmy. |
| Ihre Krankheit wurde teilweise als arbeitsbedingt eingestuft, da sie jahrelang hohen Stress ausgesetzt war. | Jej choroba została częściowo uznana za wynikającą z pracy, ponieważ przez lata była narażona na duży stres. |
| Rund vier Millionen Deutsche leben ihren Traum bereits – vor allem arbeitsbedingt in der Schweiz, Österreich und den USA. | Około cztery miliony Niemców już realizują swoje marzenie – głównie z powodów zawodowych w Szwajcarii, Austrii i USA. |
| Sein Rücktritt war arbeitsbedingt, weil er die neuen Aufgaben nicht mit seinen bisherigen Verpflichtungen vereinbaren konnte. | Jego rezygnacja była spowodowana pracą, ponieważ nie mógł pogodzić nowych obowiązków z dotychczasowymi zobowiązaniami. |
| Sein Umzug in eine andere Stadt war arbeitsbedingt, da sein Arbeitgeber einen Standortwechsel verlangte. | Jego przeprowadzka do innego miasta była spowodowana pracą, ponieważ pracodawca wymagał zmiany lokalizacji. |
| Seine Abwesenheit letzte Woche war arbeitsbedingt, da er an einer internationalen Konferenz teilnehmen musste. | Jego nieobecność w zeszłym tygodniu była spowodowana pracą, ponieważ musiał uczestniczyć w międzynarodowej konferencji. |
| Seine Müdigkeit nach der Woche war klar arbeitsbedingt, da er täglich lange im Außendienst unterwegs war. | Jego zmęczenie po tygodniu było wyraźnie spowodowane pracą, ponieważ codziennie spędzał wiele godzin w terenie. |
| Seine Versetzung innerhalb der Firma war rein arbeitsbedingt, nicht persönlich motiviert. | Jego przeniesienie w ramach firmy było czysto spowodowane pracą, a nie z powodów osobistych. |
Foto: Burg Hohenzollern zur Winterzeit © Burg Hohenzollern